Słownik - L

LAGAÁKVÆÐI - PRZEPIS PRAWNY

lagaákvæði er ákvæði í lögum sem fólki ber að fara eftir

> PRZEPIS PRAWNY

Postanowienie prawne, którego należy przestrzegać.

LAGABREYTING - ZMIANY PRAWNE

lagabreyting er breyting á lögum sem alþingi gerir

> ZMIANY PRAWNE

Zmiany w prawie dokonywane przez parlament islandzki.

LÁGMARK- MINIMUM

lágmark er það minnsta eða lægsta sem má vera eða getur orðið af einhverju, t.d. er lágmarksgreiðsla lægsta greiðsla sem hægt er að greiða eða fá greidda

> MINIMUM

Najmniejsza możliwa lub niezbędna ilość lub wielkość czegoś, np. minimalna stawka.

LÁGMARKS-FRAMFÆRSLA - MINIMALNE ŚRODKI NA UTRZYMANIE

lágmarksframfærsla er upphæðin sem gert er ráð fyrir að fólk þurfi til að greiða fyrir nauðsynjar, t.d. mat og húsnæði; þegar upphæð ýmissa styrkja og bóta er reiknuð út er miðað við lágmarksframfærslu

> MINIMALNE ŚRODKI NA UTRZYMANIE

Określona kwota, brana pod uwagę przy obliczaniu wysokości zasiłków, która powinna wystarczać na pokrycie niezbędnych do życia wydatków, np. na żywność i czynsz.

LÁGMARKSIÐGJALD - SKŁADKA MININALNA

lágmarksiðgjald er lægsta upphæð iðgjalds sem maður þarf að borga t.d. í lífeyrissjóð eða til tryggingafélags

> SKŁADKA MININALNA

Najniższa kwota jaką można wpłacić jako składkę np. do funduszu emerytalnego lub dla firmy ubezpieczeniowej.

LÁGMARKSKJÖR - MINIMALNA STAWKA

lágmarkskjör eru lægstu launakjör sem hver launamaður á rétt á samkvæmt lögum eða kjarasamningum

> MINIMALNA STAWKA

Najniższe warunki płacowe, które należą się pracownikom według prawa lub ustaleń zawartych w umowach zbiorowych.

LÁGMARKSLAUN - MINIMALNA STAWKA

lágmarkslaun eru lægstu laun sem atvinnurekendur mega greiða launafólki samkvæmt ákveðnum reglum frá yfirvöldum.

> MINIMALNA STAWKA

Najniższe warunki płacowe, które należą się pracownikom według prawa lub ustaleń zawartych w umowach zbiorowych.

LÁGMARKSTEKJUR - MINIMALNE DOCHODY

lágmarkstekjur eru lægstu tekjur sem fólk hefur

> MINIMALNE DOCHODY

Najniższe możliwe dochody.

LÁGMARKSTÍMASÓKN - OBOWIĄZKOWA OBECNOŚĆ

lágmarkstímasókn er sá fjöldi kennslustunda sem nemendur verða að mæta í til þess að mega ljúka námsáfanga eða námskeiði

> OBOWIĄZKOWA OBECNOŚĆ

Minimalna ilość zajęć, na których trzeba być obecnym, żeby móc zaliczyć kurs albo zajęcia.

LÁN - POŻYCZKA

lán er peningaupphæð sem maður fær hjá banka eða fyrirtæki og þarf síðan að borga til baka með reglulegum greiðslum sem eru bæði afborganir af upphæðinni sem maður fékk að láni og vextir

> POŻYCZKA

Kwota pieniężna zapożyczona z banku lub zakładu, którą należy spłacić w ratach. Raty zawierają kwotę pożyczki wraz z oprocentowaniem.

LÁNASTOFNUN - INSTYTUCJA KREDYTOWA

lánastofnun er banki, annað fjármálafyrirtæki eða stofnun þar sem fólk getur fengið lán, t.d. þegar það kaupir sér húsnæði

> INSTYTUCJA KREDYTOWA

Bank lub inna instytucja, w której można zaciągnąć kredyt, np. na kupno mieszkania.

LÁNAVEITANDI - POŻYCZKODAWCA

lánaveitandi er sá sem lánar fólki peninga, t.d. stofnun eða einstaklingur

> POŻYCZKODAWCA

Instytucja lub osoba prywatna pożyczająca pieniądze.

LANDAFRÆÐI - GEOGRAFIA

landafræði er námsgrein í skóla þar sem nemendur læra um lönd og þjóðir heimsins og um umhverfi mannsins

> GEOGRAFIA

Przedmiot wykładany w szkole, na którym uczniowie uczą się o państwach i narodach świata oraz o środowisku człowieka.

LANDAMÆRASTÖÐ - PRZEJŚCIE GRANICZNE

landamærastöð er starfsstöð á landamærum tveggja landa þar sem t.d. er fylgst með fólki sem fer milli landanna, t.d. með því að skoða vegabréf þess, og haft eftirlit með því að ekkert ólöglegt sé flutt yfir landamærin

> PRZEJŚCIE GRANICZNE

Punkt na granicy dwóch państw, gdzie jest prowadzona kontrola osób przekraczających granicę, np. poprzez sprawdzanie ich paszportów i kontrolowanie czy nie przewożą niczego nielegalnego przez granicę.

LANDAMÆRI - GRANICA

landamæri eru mörk á milli tveggja landa

> GRANICA

Linia dzieląca dwa państwa.

LANDBÚNAÐAR-RÁÐHERRA - MINISTER ROLNICTWA

landbúnaðarráðherra er ráðherra sem er stýrir landbúnaðarráðuneytinu fyrir hönd ríkisstjórnarinnar

> MINISTER ROLNICTWA

Przewodniczący ministerstwa rolnictwa, zasiadający w radzie ministrów.

LANDBÚNAÐAR-RÁÐUNEYTIÐ - MINISTERSTWO ROLNICTWA

landbúnaðarráðuneytið er ráðuneyti sem hefur yfirumsjón með landbúnaði í landinu; yfirmaður ráðuneytisins er landbúnaðarráðherra

> MINISTERSTWO ROLNICTWA

Ministerstwo sprawujące nadzór nad rolnictwem w kraju. Jego przewodniczącym jest minister rolnictwa.

LANDLÆKNIR - NACZELNY LEKARZ KRAJOWY

landlæknir er læknir sem er yfir landlæknisembættinu

> NACZELNY LEKARZ KRAJOWY

Przewodniczący Krajowej Izby Lekarskiej.

LANDLÆKNISEMBÆTTIÐ - KRAJOWA IZBA LEKARSKA

landlæknisembættið er embætti sem hefur yfirumsjón með öllum heilbrigðismálum í landinu; yfirmaður landlæknisembættisins er landlæknir

> KRAJOWA IZBA LEKARSKA

Instytucja sprawująca kontrolę nad wszystkimi sprawami opieki zdrowotnej w kraju. Przewodniczącym jest Naczelny Lekarz Krajowy.

LANDSBYGGÐIN - PROWINCJA

landsbyggðin er öll byggð sem er fyrir utan höfuðborgarsvæðið, bæði sveit, þorp og bæir

> PROWINCJA

Wszystkie miasta i wsie położone poza terenem stołecznym.

LANDSSAMTÖK - ZWIĄZEK KRAJOWY

landssamtök eru samtök félaga eða einstaklinga á öllu landinu; í mörgum landssamtökum eru öll félög á landinu sem starfa á sama sviði eða að sama málefni

> ZWIĄZEK KRAJOWY

Związek zrzeszający członków na terenie całego kraju. Wiele związków krajowych zrzesza wszystkie związki w danym kraju, posiadające wspólny cel.

LANGTÍMA- - DŁUGOTRWAŁY

langtíma- fremst í orði merkir að það sem felst í orðinu gildir í langan tíma, t.d. felst langtímaumönnun í því að veita fólki umönnun í langan tíma

> DŁUGOTRWAŁY

Langtíma- na początku słowa oznacza, że coś trwa przez długi okres czasu, np. langtímaumönnun – długotrwała opieka.

LAUN - WYNAGRODZENIE

laun eru greiðsla sem maður fær fyrir vinnu sína

> WYNAGRODZENIE

Pieniądze otrzymane za wykonaną pracę.

LAUNAFLOKKUR - GRUPA DOCHODOWA

maður fær greidd laun eftir ákveðnum launaflokki í kjarasamningi; launaflokkurinn miðast við starfið sem maður vinnur og þá menntun og starfsreynslu sem maður hefur o.fl.

> GRUPA DOCHODOWA

Pensje są wypłacane według grup dochodowych, określanych w umowach zbiorowych. Przynależność do grupy dochodowej jest zazwyczaj określana według posiadanego wykształcenia i doświadczenia zawodowego.

LAUNAFÓLK - PRACOBIORCA

launafólk er sá hópur fólks sem vinnur hjá öðrum og fær greidd laun fyrir vinnu sína

> PRACOBIORCA

Osoba zatrudniona u innej osoby lub firmy, otrzymująca wynagrodzenie za swoją pracę.

LAUNAGREIÐANDI - PRACODAWCA

launagreiðandi er einstaklingur eða fyrirtæki sem greiðir fólki laun fyrir að vinna hjá sér

> PRACODAWCA

Osoba lub firma zatrudniająca pracowników i wypłacająca im pensje.

LAUNAKJÖR - WARUNKI PŁACOWE

launakjör fólks segja til um það hvað og hvernig það fær borgað fyrir vinnu sína

> WARUNKI PŁACOWE

Warunki określające stawki i sposób wypłacania wynagrodzenia za wykonaną pracę.

LAUNAREIKNINGUR - RACHUNEK NA WYPŁATĘ

launareikningur er bankareikningur sem launin manns eru lögð inn á

> RACHUNEK NA WYPŁATĘ

Rachunek, na który przelewana jest pensja.

LAUNASEÐILL - DOWÓD WYPŁATY

launaseðill er yfirlit sem maður fær frá vinnuveitanda og sýnir t.d. hvað maður hefur unnið mikið í mánuðinum, hvað maður fær greitt fyrir vinnuna og hvað maður borgar í skatt

> DOWÓD WYPŁATY

Zaświadczenie otrzymywane od pracodawcy zawierające informacje o ilości przepracowanych godzin w miesiącu, wysokości stawki oraz o kwocie odprowadzanej na podatek.

LAUNASKRÁ - LISTA PŁAC

ef maður er á launaskrá hjá einhverjum þá fær maður borguð laun frá honum

> LISTA PŁAC

Osoba znajdująca się w na liście płac w danym zakładzie, otrzymuje stamtąd wypłatę.

LAUNATEKJUR - WYNAGRODZENIE

launatekjur eru þær tekjur sem fólk hefur af launum sínum

> WYNAGRODZENIE

Dochody za wykonaną pracę.

LAUNATENGDUR - DOCHODOWY / OD DOCHODÓW

ef greiðsla er launatengd þá fer upphæð hennar eftir því hversu há laun maður hefur; launatengd gjöld eru gjöld sem launagreiðandi þarf að borga auk launanna sjálfra, t.d. tryggingagjald og mótframlag

> DOCHODOWY / OD DOCHODÓW

Związany z dochodami, np. podatek dochodowy jest różnej wysokości w zależności od posiadanych dochodów, a pracodawca musi też płacić za pracownika różne opłaty związane z jego dochodami, np. składkę na ubezpieczenie.

LAUNÞEGI - PRACOWNIK

launþegi er sá sem fær greidd laun fyrir vinnu sína

> PRACOWNIK

Osoba, która otrzymuje wynagrodzenie za swoją pracę.

LEIÐBEININGAR - INSTRUKCJA

leiðbeiningar felast í því að segja fólki hvernig á að gera eitthvað eða haga sér við ákveðnar aðstæður, t.d. hvernig á að fylla út eyðublað eða rata á réttan stað

> INSTRUKCJA

Informacje objaśniające w jaki sposób należy wykonać poszczególne zadanie (np. wypełnić formularz) lub jak należy się zachować w konkretnej sytuacji.

LEIÐBEININGARSKYLDA - OBOWIĄZEK UDZIELANIA INFORMACJI

ef stofnun hefur leiðbeininingarskyldu þýðir það að starfsfólk hennar verður að gefa fólki upplýsingar og aðstoða það við ákveðin mál á starfssviði stofnunarinnar

> OBOWIĄZEK UDZIELANIA INFORMACJI

Jeśli instytucja ma obowiązek udzielania informacji, to oznacza, że jej pracownicy muszą udzielać informacji i pomagać rozwiązywać sprawy będące w zakresie pracy danej instytucji.

LEIÐRÉTTING - KOREKTA

leiðrétting felst í því að maður lagfærir villur eða eitthvað sem hefur verið gert rangt

> KOREKTA

Poprawa błędów lub czegoś, co zostało wykonane niepoprawnie.

LEIGA - CZYNSZ / WYPOŻYCZENIE

leiga felst í því að leigja eitthvað, t.d. húsnæði; ef maður borgar leigu fyrir eitthvað sem annar á þá borgar maður fyrir að fá að nota það

> CZYNSZ / WYPOŻYCZENIE

Dwa znaczenia:
1. Wypożyczenie – Udostępnienie na jakiś czas.
2. Czynsz - Opłata za wynajem lokalu mieszkalnego.

LEIGJANDI -NAJEMCA

ef maður er leigjandi þá hefur maður eitthvað á leigu t.d. húsnæði

> NAJEMCA

Osoba wynajmująca coś, np. mieszkanie.

LEIGUHÚSNÆÐI - MIESZKANIE NA WYNAJEM

leiguhúsnæði er húsnæði sem fólk borgar leigu fyrir að nota, t.d. fyrir að búa þar

> MIESZKANIE NA WYNAJEM

Mieszkanie, za które należy płacić czynsz.

LEIGUÍBÚÐ - MIESZKANIE NA WYNAJEM

leiguíbúð er íbúð sem fólk borgar leigu fyrir að búa í

> MIESZKANIE NA WYNAJEM

Lokal mieszkalny, które nie jest własnością mieszkańców, lecz płacą oni czynsz za mieszkanie w nim.

LEIGUMIÐLUN - POŚREDNICTWO MIESZKANIOWE

leigumiðlun er fyrirtæki sem tekur að sér að finna leiguíbúðir fyrir fólk og leigjendur fyrir þá sem vilja leigja út húsnæði

> POŚREDNICTWO MIESZKANIOWE

Firma zajmująca się pośrednictwem wynajmu mieszkań.

LEIGUSALI - WYNAJMUJĄCY

leigusali er maður sem á húsnæði sem hann notar ekki sjálfur heldur leigir það út til annarra; ef maður leigir t.d. íbúð borgar maður leigusalanum húsaleigu

> WYNAJMUJĄCY

Osoba posiadająca nieruchomość do wynajęcia. Zazwyczaj najemca płaci wynajmującemu czynsz.

LEIGUSAMNINGUR - UMOWA NAJMU LOKALU MIESZKALNEGO

leigusamningur er það sama og húsaleigusamningur

> UMOWA NAJMU LOKALU MIESZKALNEGO

Umowa zawarta między najemcą i właścicielem mieszkania, odnośnie wysokości kwoty za wynajem itp.

LEIGUTAKI - NAJEMCA

maður er leigutaki ef maður er með t.d. húsnæði á leigu

> NAJEMCA

Osoba wynajmująca coś, np. mieszkanie.

LEIGUUPPHÆÐ - WYSOKOŚĆ CZYNSZU

leiguupphæð er sú upphæð sem maður borgar í leigu

> WYSOKOŚĆ CZYNSZU

Kwota za wynajem lokalu mieszkalnego.

LEIKJANÁMSKEIÐ - PÓŁKOLONIE

leikjanámskeið er haldið fyrir börn á grunnskólaaldri á sumrin meðan frí er í skólum; á Ieikjanámskeiðum fara börn m.a. í skipulagða leiki bæði inni og úti, læra íþróttir o.fl.

> PÓŁKOLONIE

Zajęcia wakacyjne dla dzieci w wieku szkoły podstawowej, odbywające się w miejscu ich zamieszkania. Na półkoloniach dzieci uczestniczą w różnych grach i zabawach oraz uprawiają sport.

LEIKSKÓLADEILD - ODDZIAŁ W PRZEDSZKOLU

leikskóladeild er deild innan leikskóla þar sem eru börn á sama aldri

> ODDZIAŁ W PRZEDSZKOLU

Na jednym oddziale w przedszkolu znajdują się zazwyczaj dzieci w tym samym wieku.

LEIKSKÓLADVÖL - POBYT W PRZEDSZKOLU

það er leikskóladvöl þegar barn er í leikskóla

> POBYT W PRZEDSZKOLU

Czas pobytu dziecka w przedszkolu.

LEIKSKÓLI - PRZEDSZKOLE

leikskóli er skóli fyrir börn frá 1-2 ára aldri þangað til þau byrja í grunnskóla; leikskólar eru oftast reknir af sveitarfélögum, þeir eru ekki hluti af skólaskyldu barna og foreldrar þurfa að greiða fyrir leikskóladvölina

> PRZEDSZKOLE

Szkoła dla dzieci w wieku od 1-2 lat do czasu rozpoczęcia nauki w szkole podstawowej. Przedszkola są zazwyczaj prowadzone przez gminy. Uczęszczanie do przedszkola nie jest obowiązkowe i z tego względu odpłatne.

LEYFI - ZEZWOLENIE

maður hefur leyfi til að gera eitthvað ef maður má gera það; leyfi getur t.d. verið samþykki frá yfirvöldum fyrir því að framkvæma eitthvað

> ZEZWOLENIE

Pozwolenie na wykonywanie czegoś, np. w formie dokumentu wydanego przez władze.

LEYFISBRÉF - LICENCJA, KONCESJA

leyfisbréf er skriflegt leyfi til að gera eitthvað, t.d. leyfi frá yfirvöldum til að stunda ákveðna starfsemi eða starfa á ákveðnu sviði

> LICENCJA, KONCESJA

Pisemne zezwolenie, wydane np. przez instytucje państwowe i uprawniające do pracy w pewnym zawodzie albo działalności w danej dziedzinie.

LEYFISHAFI - LICENCJONOWANY

leyfishafi er einstaklingur eða fyrirtæki sem hefur fengið formlegt leyfi eða leyfisbréf, t.d. til ákveðinna framkvæmda eða starfsemi

> LICENCJONOWANY

Jeśli osoba lub przedsiębiorstwo jest licencjonowane, to posiada formalne pozwolenie na prowadzenie działalności lub wykonywanie pracy.

LEYFISVEITING - PRZYZNANIE ZEZWOLENIA, KONCESJI, LICENCJI

það er leyfisveiting þegar stofnun eða yfirvald veitir formlegt leyfi til einhvers

> PRZYZNANIE ZEZWOLENIA, KONCESJI, LICENCJI

Przyznanie przez władze administracyjne zezwolenia, np. na prowadzenie określonej działalności gospodarczej.

LÍFEYRIR - EMERYTURA, RENTA

lífeyrir er mánaðarleg greiðsla sem t.d. öryrkjar og ellilífeyrisþegar eiga rétt á úr almannatryggingum eða úr lífeyrissjóði; lífeyrir kemur í staðinn fyrir tekjur sem fólk hafði áður en það hætti að vinna og skerðist ef fólk fær tekjur fyrir vinnu annars staðar

> EMERYTURA, RENTA

Comiesięczna wypłata, którą otrzymują emeryci i renciści z powszechnej kasy ubezpieczeń społecznych lub z funduszu emerytalnego. Emerytura i renta zastępują dochody otrzymywane przed zaprzestaniem pracy, i ulegają zmniejszeniu, jeśli osoba otrzymuje posiada pracę i otrzymuje wynagrodzenie.

LÍFEYRIS-SJÓÐSTEKJUR - DOCHODY EMERYTALNE

lífeyrissjóðstekjur eru tekjur sem maður hefur úr lífeyrissjóði

> DOCHODY EMERYTALNE

Pieniądze, otrzymywane z funduszu emerytalnego.

LÍFEYRIS-SPARNAÐUR - OSZCZĘDNOŚCI EMERYTALNE

lífeyrissparnaður felst í því að maður borgar reglulega í lífeyrissjóð og safnar þannig lífeyrisréttindum eða peningum

> OSZCZĘDNOŚCI EMERYTALNE

Pieniądze, wpłacane regularnie do funduszu emerytalnego jako składki i gromadzone na przyszłą emeryturę.

LÍFEYRIS-TRYGGINGAR - UBEZPIECZENIA EMERYTALNE / RENTOWE

lífeyristryggingar eru hluti almannatrygginga og sjá til þess að fólk fái greiddan lífeyri þegar það verður óvinnufært vegna aldurs eða örorku

> UBEZPIECZENIA EMERYTALNE / RENTOWE

Dział ubezpieczeń społecznych, zapewniający wypłatę emerytury lub renty dla osób niezdolnych do pracy z powodu starości lub niepełnosprawności.

LÍFEYRISGREIÐSLA - WYPŁATA EMERYTURY / RENTY

það er lífeyrisgreiðsla þegar fólk fær greiddan lífeyri

> WYPŁATA EMERYTURY / RENTY

Jednorazowa wypłata pieniędzy dla osoby na emeryturze lub na rencie.

LÍFEYRISRÉTTINDI - PRAWO DO EMERYTURY / RENTY

lífeyrisréttindi fólks segja til um hvort það hefur rétt til að fá greiddan lífeyri úr lífeyrissjóði eða úr almannatryggingum og þá hversu mikinn lífeyri það á rétt á að fá

> PRAWO DO EMERYTURY / RENTY

Świadczy o tym, czy danej osobie należy się emerytura albo renta oraz jakiej wysokości.

LÍFEYRISSJÓÐUR - FUNDUSZ EMERYTALNY

lífeyrissjóður er sjóður sem fólki er skylt að greiða reglulega í ákveðið hlutfall af laununum sínum; fólk fær síðan greiddan lífeyri úr lífeyrissjóði þegar það verður að hætta að vinna, t.d. vegna aldurs eða örorku

> FUNDUSZ EMERYTALNY

Fundusz, do którego osoby pracujące mają obowiązek wpłacać określoną część swojej pensji jako składki. Wypłaty z funduszu otrzymuje się po zaprzestaniu pracy zawodowej, np. z powodu wieku lub inwalidztwa.

LÍFEYRISÞEGI - EMERYT / RENCISTA

maður er lífeyrisþegi ef maður fær greiddan lífeyri

> EMERYT / RENCISTA

Osoba otrzymująca emeryturę lub rentę.

LÍFSLEIKNI - WYCHOWANIE SPOŁECZNE

lífsleikni er námsgrein í grunnskóla þar sem nemendum er t.d. kennt hvernig best er takast á við lífið og samskipti við aðra

> WYCHOWANIE SPOŁECZNE

Przedmiot w szkole podstawowej, na którym dzieci są uczone zmagania się z problemami życia codziennego oraz kontaktów interpersonalnych.

LÍKAMSRÆKT - ZAJĘCIA RUCHOWE

þegar fólk stundar líkamsrækt hreyfir það sig reglulega án þess að stunda sérstaka íþróttagrein; maður stundar líkamsrækt á líkamsræktarstöðvum eða með því að synda, skokka eða hreyfa sig reglulega á annan hátt

> ZAJĘCIA RUCHOWE

Uprawianie regularnego ruchu bez trenowania konkretnej dyscypliny sportu, np. na siłowni albo na basenie.

LÍKNARDEILD - ODDZIAŁ PALIATYWNY

líknardeild á sjúkrahúsi er deild fyrir fólk sem er með alvarlega sjúkdóma og á ekki eftir að lifa lengi; á líknardeild fær fólk hjúkrun og umönnun síðustu dagana sem það lifir

> ODDZIAŁ PALIATYWNY

Oddział w szpitalu dla nieuleczalnie chorych osób, na którym otrzymują opiekę w ciągu ostatnich dni życia.

LJÓSMÓÐIR - POŁOŻNA

ljósmóðir er hjúkrunarfræðingur sem sér um að taka á móti börnum þegar þau fæðast; ljósmóðir sér einnig um mæðraskoðun á meðgöngu og ungbarnaeftirlit fyrstu mánuðina eftir fæðingu

> POŁOŻNA

Pielęgniarka odpowiedzialna za odbiór dzieci podczas porodu. Położna zajmuje się również badaniami kontrolnymi podczas ciąży oraz wizytami domowymi w pierwszych tygodniach po porodzie.

LOKAÁFANGI - KURS KOŃCOWY

lokaáfangi er síðasti áfangi sem þarf að taka í tiltekinni námsgrein

> KURS KOŃCOWY

Ostatni kurs, który trzeba ukończyć w danej dziedzinie lub przedmiocie szkolnym.

LOKAPRÓF - EGZAMIN KOŃCOWY

lokapróf er síðasta próf sem þarf að taka í tiltekinni námsgrein

> EGZAMIN KOŃCOWY

Egzamin kończący dany przedmiot.

LÝÐVELDI - REPUBLIKA

lýðveldi er ríki þar sem þjóðhöfðinginn er forseti sem er kosinn af þjóðinni eða fulltrúum hennar

> REPUBLIKA

Kraj, w którym głową państwa jest prezydent wybierany przez naród lub jego przedstawicieli.

LYF - LEK

fólk tekur lyf til þess að bæta heilsu sína og líðan; lyf fást í apótekum, sum gegn framvísun lyfseðils frá lækni en önnur án lyfseðils

> LEK

Leki są przyjmowane w celu poprawy zdrowia albo samopoczucia. Leki są dostępne w aptekach. Niektóre leki można wykupić jedynie na podstawie recepty wydanej przez lekarza.

LYFJAKORT - KARTA NA LEKI

lyfjakort er spjald þar sem eru allar upplýsingar um hvaða lyf maður þarf að taka og hversu stóra skammta; lyfjakort getur líka verið það sama og lyfjaskírteini

> KARTA NA LEKI

Dwa znaczenia:
1. Karta zawierająca informacje o leku oraz jego dawkowaniu.
2. Legitymacja, o którą ubiega się lekarz dla swojego pacjenta, jeśli musi on przyjmować dużą ilość leków przez dłuższy okres czasu z powodu długotrwałej choroby. Pacjent otrzymuje wtedy znaczną zniżkę na leki w aptekach.

LYFJAKOSTNAÐUR - KOSZT LEKÓW

lyfjakostnaður er kostnaður við að kaupa lyf

> KOSZT LEKÓW

Cena, którą płacimy za zakupione leki.

LYFJASKÍRTEINI - KARTA RABATOWA NA LEKI

lyfjaskírteini er afsláttarkort sem læknar sækja um fyrir sjúklinga sína ef þeir þurfa að taka mikið af lyfjum í langan tíma vegna langvarandi sjúkdóms; þá fá sjúklingarnir töluverðan afslátt af lyfjum í apótekum

> KARTA RABATOWA NA LEKI

Legitymacja, o którą ubiega się lekarz dla swojego pacjenta, jeśli musi on przyjmować dużą ilość leków przez dłuższy okres czasu z powodu długotrwałej choroby. Pacjent otrzymuje wtedy znaczną zniżkę na leki w aptekach.

LYFJAVERÐ - CENA LEKU

Iyfjaverð er verð sem lyf eru seld á

> CENA LEKU

Cena, która płacimy za lek.

LYFJAVERSLUN - APTEKA

lyfjaverslun er það sama og apótek

> APTEKA

Sklep z lekami.

LYFSEÐILL - RECEPTA

lyfseðill er sérstakt eyðublað sem læknir fyllir út til að hægt sé að fá sum lyf í apótekum

> RECEPTA

Specjalny druk, na którym lekarz zapisuje leki, które można potem nabyć w aptece.

LYFSEÐILSSKYLDUR - LEK NA RECEPTĘ

lyfseðilsskyld lyf er aðeins hægt að fá með því að framvísa lyfseðli frá lækni í apótekum

> LEK NA RECEPTĘ

Lek, który można wykupić jedynie za okazaniem w aptece recepty od lekarza.

LÝTALÆKNINGAR - CHIRURGIA PLASTYCZNA

læknar sem stunda lýtalækningar breyta útliti fólks með skurðaðgerðum; lýtalæknar laga t.d. meðfædda galla eins og skarð í vör eða góm og laga útlit fólks eftir slys eða ef það kýs sjálft að breyta útliti sínu

> CHIRURGIA PLASTYCZNA

Chirurdzy plastyczni wykonują zabiegi chirurgiczne poprawiające wygląd. Przeprowadzają m.in. zabiegi na osobach z wadą wrodzoną (np. zajęczą wargą), poprawiają wygląd osób po wypadkach oraz osób, które chcą z własnej woli dokonać zmiany swojego wyglądu.

LÆKNIR - LEKARZ

læknir hefur sérstaka háskólamenntun og réttindi til að veita fólki læknismeðferð við sjúkdómum eða slysum; sumir læknar sinna almennri læknisþjónustu, t.d. heimilislæknar, en aðrir hafa sérhæft sig á ákveðnum sviðum lækninga eins og sérfræðilæknar

> LEKARZ

Osoba z wyższym wykształceniem w dziedzinie medycyny, uprawniona do leczenia chorób lub osób, które uległy wypadkowi. Niektórzy lekarze, np. rodzinni, oferują ogólną opiekę, natomiast lekarze specjalistyczni posiadają dogłębną wiedzę w jednej dziedzinie.

LÆKNISHEIMSÓKN - WIZYTA LEKARSKA

maður fer í læknisheimsókn þegar maður fer til læknis í viðtal eða skoðun; maður getur farið í læknisheimsókn á heilsugæslustöð, læknastofu eða göngudeild sjúkrahúss

> WIZYTA LEKARSKA

Wizyta u lekarza na konsultację albo na badanie. Lekarza można odwiedzić w przychodni rejonowej albo w ambulatorium w szpitalu.

LÆKNISHJÁLP - POMOC LEKARSKA

læknishjálp er sérfræðileg meðferð sem læknir veitir eftir að hafa verið kallaður til vegna slyss eða veikinda

> POMOC LEKARSKA

Specjalistyczna pomoc udzielana przez lekarza po wezwaniu z powodu choroby albo wypadku.

LÆKNISKOSTNAÐUR - KOSZT WIZYTY LEKARSKIEJ

lækniskostnaður er sá kostnaður sem greiða þarf fyrir læknisheimsókn

> KOSZT WIZYTY LEKARSKIEJ

Opłata, którą należy pokryć za wizytę u lekarza.

LÆKNISSKOÐUN - BADANIE LEKARSKIE

fólk fer í læknisskoðun til að fá mat læknis á heilsu sinni; að lokinni læknisskoðun getur það fengið læknisvottorð þar sem fram kemur hvernig heilsu þess er háttað

> BADANIE LEKARSKIE

Osoby poddają się badaniu lekarskiemu w celu ustalenia swojego stanu zdrowia. Na podstawie badania można uzyskać zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia.

LÆKNISVOTTORÐ - ZAŚWIADCZENIE LEKARSKIE

læknisvottorð er skriflegt mat læknis á því hvernig heilsu manns er háttað, einkum með tilliti til þess hvort maður getur unnið eða stundað nám

> ZAŚWIADCZENIE LEKARSKIE

Pisemne poświadczenie dotyczące stanu zdrowia pacjenta, przeważnie wymagane w celu ustalenia, czy konkretna osoba może pracować lub studiować daną dziedzinę.

LÆKNISÞJÓNUSTA - OPIEKA LEKARSKA

læknisþjónusta er öll sú þjónusta sem maður fær hjá lækni

> OPIEKA LEKARSKA

Wszystkie usługi oferowane przez lekarza.

LÖG - AKT PRAWNY

lög eru formleg fyrirmæli og reglur sem alþingi ákveður og samþykkir og fjalla t.d. um hegðun og samskipti fólks í samfélaginu; dómstólar ákveða hvort lög hafa verið brotin og dæma í málum eftir því sem segir í lögunum

> AKT PRAWNY

Formalne zarządzenia i przepisy ustanawiane przez parlament i traktujące m.in. o zachowaniu i współżyciu w społeczeństwie. W przypadku podejrzeń o złamanie przepisów sprawy rozstrzygają sądy.

LÖGALDUR - PEŁNOLETNOŚĆ

lögaldur er aldur sem fólk þarf að ná til þess að hafa leyfi til ákveðinna hluta; lögaldur fyrir fjárræði er t.d. 18 ár

> PEŁNOLETNOŚĆ

Określony wiek, który uprawnia do konkretnych przywilejów. Pełnoletność uzyskuje się w wieku 18 lat.

LÖGBROT - NARUSZENIE / ZŁAMANIE PRAWA

þegar maður fremur lögbrot gerir hann eitthvað ólöglegt og brýtur þar með lög

> NARUSZENIE / ZŁAMANIE PRAWA

Dokonanie czynu niezgodnego z prawem.

LÖGBUNDINN - USTAWOWY, STATUTOWY

ef eitthvað er lögbundið þá er það ákveðið með lögum

> USTAWOWY, STATUTOWY

Określony przez prawo, ustawę lub statut.

LÖGFRÆÐIAÐSTOÐ - POMOC PRAWNA

lögfræðiaðstoð er þjónusta sem lögfræðingar veita viðskiptavinum sínum

> POMOC PRAWNA

Usługi, udzielane przez prawników swoim klientom.

LÖGFRÆÐINGUR - PRAWNIK

lögfræðingur er maður með háskólamenntun í lögfræði; lögfræðingar með sérstök réttindi til þess starfa m.a. við að að flytja og verja mál fyrir dómstólum og lögfræðingar starfa líka við að gera samninga o.fl. í stofnunum og fyrirtækjum

> PRAWNIK

Osoba posiadająca wyższe wykształcenie w dziedzinie prawa. Prawnicy ze specjalnymi uprawnieniami pracują np. w sądach albo przy tworzeniu umów w instytucjach i przedsiębiorstwach.

LÖGGILTUR - UPRAWNIONY

þegar eitthvað er löggilt er formlega staðfest að það sé í samræmi við lög eða hafi lagalegt gildi; sum starfsheiti eru löggilt og það þýðir að enginn má t.d. kalla sig lækni, hjúkrunarfræðing, múrara eða rafvirkja nema hafa menntun og réttindi til þess

> UPRAWNIONY

Zgodny z prawem lub posiadający uprawnienia. Niektóre zawody są zastrzeżone i tylko osoby posiadające wykształcenie albo uprawnienia mogą się nazywać np. lekarzem, pielęgniarzem, murarzem albo elektrykiem.

LÖGHEIMILI - ADRES ZAMELDOWANIA

lögheimili er staður þar sem maður á heima samkvæmt þjóðskrá, jafnvel þótt maður dvelji annars staðar í lengri eða styttri tíma

> ADRES ZAMELDOWANIA

Adres stałego pobytu zapisany w Krajowym Rejestrze Ludności (Þjóðskrá).

LÖGLEGUR - LEGALNY

það sem er löglegt er leyfilegt samkvæmt lögum

> LEGALNY

Zgodny z prawem.

LÖGMAÐUR - ADWOKAT

lögmaður er lögfræðingur sem hefur réttindi til að flytja mál fyrir dómi

> ADWOKAT

Osoba z wykształceniem prawniczym uprawniona do prowadzenia spraw przed sądem.

LÖGREGLA - POLICJA

lögregla er stofnun sem annast löggæslu; lögreglan á að fylgjast með því að fólk hagi sér í samræmi við lög og reglur og handsama þá sem brjóta lög, t.d. þá sem aka of hratt

> POLICJA

Organ państwowy powołany do ochrony porządku i bezpieczeństwa publicznego.

LÖGREGLUSTJÓRI - KOMENDANT POLICJI

lögreglustjóri er yfirmaður lögreglunnar í hverju umdæmi

> KOMENDANT POLICJI

Przełożony policji w danym okręgu.

LÖGREGLUYFIRVÖLD - WŁADZE POLICYJNE

lögregluyfirvöld eru lögregla og lögreglustjórar sem sjá um löggæslu í landinu

> WŁADZE POLICYJNE

Policja i komendanci policji, sprawujący władzę wykonawczą w kraju.